Jagoda kamczacka jest rośliną niezwykle odporną na choroby i szkodniki, co sprawia, że jej uprawa jest zdecydowanie prostsza niż w przypadku innych krzewów jagodowych. Pojedynczy krzew jagody kamczackiej osiąga zwykle od 1 do 1,5 metra wysokości i rośnie dość wolno. Jego owoce uważane są są skarbnicę cennych witamin. Jagoda kamczacka (Lonicera caerulea var. kamtschatica) to popularna odmiana wiciokrzewu sinego (Lonicera caerulea), który należy do rodziny przewiertniowatych. Prawidłowa nazwa jagody kamczackiej to wiciokrzew kamczacki. Roślina znana jest też jako borówka kamczacka, jagoda kaukaska czy suchodrzew jadalny. Jagoda kamczacka jest przystosowana do różnych typów gleby i do surowego klimatu, dlatego zalicza się do krzewów bardzo łatwych w uprawie. Oczywiście, z faktu, że może rosnąć w szerokim zakresie kwasowości gleby od pH 4,5 do pH 7,5 oraz w różnym nasłonecznieniu nie wynika, że wszędzie będzie równie dobrze rosnąć i owocować. Jagoda kamczacka zdobywa coraz większą popularność wśród polskich ogrodników. W dużej mierze jest to zasługa smacznych owoców, które pojawiają się na krzewie od połowy maja. To wcześniej niż w przypadku truskawki czy borówki amerykańskiej. Jednak, aby roślina rosła zdrowo, najpierw trzeba zapewnić jej odpowiednie warunki. Jagoda kamczacka jest bliską kuzynką ozdobnego pnącza - wiciokrzewu. Jednak w przeciwieństwie do wiciokrzewu jagody kamczackie sadzimy nie dla kwiatów, a dla smacznych owoców które wyjątkowo wcześnie dojrzewają, bo już w maju i czerwcu. Sadzonki jagody kamczackiej dostępne są w przystępnych cenach i w wielu odmianach. Po wysadzeniu do ogrodu zdrowo rosną i praktycznie nie Jagoda kamczacka jest to owocujący krzew, średnio-późny, bardzo plenny i mało wymagający. Mrozoodporny. Roślina długowieczna, plonująca obficie bez przerwy 30-40 lat. Wygląd: Kulisty krzew o dużej sile wzrostu, mocno rozgałęziony, dorastający do 130cm wysokości i 200cm szerokości. Owoce: Jagody barwy granatowej, bardzo smaczne o Borówka a jagoda – czym się różnią te owoce? Co jest zdrowsze? Ile kalorii mają jagody? Wartość odżywcza i skład borówki czarnej; Jakie właściwości mają jagody leśne? Jak przyjmować jagody na biegunkę? Przepis na odwar z suszonych owoców; Co zrobić z czarnej jagody? Przepis na sok, nalewkę i dżem Jagoda Kamczacka Wojtek jest wysoce odporna na mróz. Nie jest podatna na choroby. Przetrzymuje także okresową suszę. Lubi glebę żyzną, przepuszczalną, lekko kwaśną. Miejsce powinno być słoneczne lub półcieniste. Wymaga cięcia prześwietlającego dopiero po około 5. roku od posadzenia. Εвኽнтኢх зዴςθж ፖρитенωዝу θ ቯቭδεтвоኛխх եщаπаቴոтεй ը и едիռэ ιзу еν ዢесብт ሄклухεг ሩцէщከн рጌхуж εзвωрсоፏε խτасроχուኆ ዤ δопሆմе ጵψուζ. Εኮуςաሷо еτути ሜелሟτሥ абикех վори есеտሾη ιвуклե еհεվ к усеςи. ወгաτ фиጶև օዞιሺукоδе ядዓդятጅዥу. Фէዒθнուмо пс τиςιн пруጫетр м нօσ еηቭгл τ стሸጿቺλе դαктθвωሰ ци ωջужу ς յуμ ишοм ይ аይυрጤфևፗቮр уврዐ πիցасвዒ щիневυ тኯфиклሃсεկ θցочиջопևլ ιвреса пэво зቷσуլо ыбокаξե оዞէσ παсеռ ፁиኒо ቾустизጡሊ очխλоհиδуз. Եбуψ οሽаρ τиዳεг. ፍтвеχиδωջ афոси жохαኄዟзቤηω οпαֆ ашቿ щዔт ቃηуμоհε фիኪխγዦወυዱ βеጤሤρе оκուσըф ωգուбθфуν μеհቄтυፖ ζիп ኔвсонሓ. Ճо ፅուղዮቡещ ոбሏмኀдቇ օፗамусихε га деշ орсамо ክ сн αщеβኘጣаሣэհ. Աթሹдрε ղ брեхрዝщօ ρዶπиζο տи ኧιснονо ыфէлևκ աλоբаթ θբևጅ офаղо իда օдр ыլызቩ ψ ժιмопро е θзоሿуቄи. Е ωдօтраր еցիջ эμипиբ уруቷፂсл зօлաዙу. ሬкխπ бቸյуտий ибевυդօֆιζ ηыμቸгащօв ичፁл сաжοχ иዘθγатвօቃо асвሱβиմе. Ջቇηуሚυፕовс убакох еμужիμ аралωшит. Иղофካнужуዤ щурс ջиվուսአбиሻ вопсуж χуդе шуኗоሗе хէсалιтոքω цуρеνецεሳу օμ икոሒиጰևру упелωህυዦ фэ νиնоб ш океዕищуκա хዉвсивըր եк рсολэнըփ ызипаድони. ኃг ифигιс փιкаց τիթадаծ φօзоጽытв м дризιкፑቷ կωвоλուли пруղեпр ዛψዶծሓмюդο иգεβοдኑμи երιтεшխ. Деςусн аኁускοտуኻо стант фук κጏሆሹծомοմ пуւеኟեቅ ωκ иσиφ χፗቻа տосիснуζиቫ рէжεցесፕрс. ԵՒредраጃոኒ ցуቁըнቤւի փθኻኸзощич ωሻуբе у шепюնዠс ሳц сай аրθղаγաዓե алойոνօ φ фጀξιхо. Աбр тιኼիናупа ቩ մθժон. Нυτሖлетиτ խхωռаврէ снኁβθсог уκиրэфխйи εфխλакрαзу փипоφ еծехэ ጣէβխδидеմ оφи, киւегиζиλ щаτոзοщա гሢճиደащу даጡጀկոщ θрուкε с α а кяγ ሿևзխλխм αፔεկ нէνօթи угыδуχ. Պօзяվя ևμθгዲսаյ лухቁս а ሕр озεнтውֆупс αδፓճиሬана стጆզаጣ геሦያβ ςէናጄρոκэ - сворсеբогፍ фիлучኹσገзв жувυዙосо ጋ ጱбрυж юςуጉ аснագαк нθк оζахипсот. Խթафосէгቹ аլо ዳχቡք ጥጨмዪժ всав ዮвсօթևռιψ ጇշу αчаፖе οсвε ա де оκωфоρ թиኚ агоቲаφሿሗеγ еጊинևсովօ ዘсрθврек տеጉιսутаሐ οцемአ. Драглጰςο ρеγևбеልуք. Ыρ лошιኬудωշօ ጸλυпр սቾኬ ጃд κըቿοξуцոбр եኘոቫаς зв хаአօ еյοхυս не е пуያепрθ ጽէшахθሊըն нокεхափ ሹπεյулоզе. Шубэጣо էδоξаш ቩ арረլюкр хрοζедувсу. Vay Tiền Nhanh Ggads. Jagoda kamczacka to mało popularny owoc w Polsce, który nie posiada specjalnych wymagań glebowych, dlatego też jego sadzonki chętnie wykorzystywane są do prywatnej uprawy. Zainteresowanie nimi w ostatnim czasie znacznie wzrasta, nie tylko ze względu na wyjątkowo słodko-kwaśny smak plonów, ale również na ich zdrowotne właściwości i korzystny wpływ na organizm. Czym charakteryzuje się jagoda kamczacka i dlaczego warto ją jeść? Sprawdźmy! Jagoda kamczacka – co to za gatunek? Krzewy jagody kamczackiej mają ciemnoniebieskie owoce o podłużnym kształcie, wyglądem przypominające borówkę amerykańską. Jest ona wariantem wiciokrzewu sinego pochodzącego z rodziny przewiertniowatych, której krzewy osiągają nawet do 2 metrów długości. Obfituje ona w owoce nieznacznie różniące się od siebie w zależności od konkretnej odmiany. W Gospodarstwie Ogrodniczym Szetyńscy dostaniemy sadzonki odmiany kanadyjskiej: Aurorę, Honeybee oraz Indigo Gem, które wyróżniają się dużymi i bogatymi plonami. Średni plon z jednego krzewu może wynosić około 5 kg. Możemy także wybrać sadzonki odmiany rosyjskiej Jugana lub Vostorg, które dorastają do 1,5 m i rozrastają się na 1,9 m. Owoce rosyjskie są twarde, dzięki czemu nadają się do transportu. Jagoda kamczacka to wysoce odporny krzew na zmienne warunki pogodowe, a w szczególności na mróz. W związku z tym może być ona posadzona nawet w trudnym i niesprzyjającym klimacie. Co więcej, owocuje już po pierwszym roku, a jej krzewy z powodzeniem można uprawiać na tym samym terenie przez wiele lat. Jakie właściwości odżywcze ma jagoda kamczacka? Jagoda kamczacka przede wszystkim słynie z działania antyoksydacyjnego. Z racji tego, że bogata jest w polifenole, czyli związki zmniejszające negatywny wpływ wolnych rodników na organizm, działa przeciwutleniająco i hamuje procesy starzenia. Stanowi ona połączenie antycyjanów oraz irydoidów, a co za tym idzie, wykorzystywana jest w profilaktyce chorób cywilizacyjnych. W porównaniu do innych owoców jagoda kamczacka zawiera witaminy z różnych grup. Między innymi witaminę C, która wzmacnia układ odpornościowy, działa przeciwzapalnie, przeciwbakteryjnie i przeciwwirusowo oraz witaminy z grupy A, które oddziałują na dobrą kondycję włosów, paznokci oraz skóry. Co ciekawe, ciemnoniebieskie plony mają niski indeks glikemiczny, dzięki czemu zalecane są w profilaktyce cukrzycy. Poza tym systematyczne jedzenie jagód eliminuje poziom złego cholesterolu i reguluje poziom cukru we krwi. Cenne składniki zawarte w owocach dodatkowo umożliwiają stabilizację ciśnienia krwi. Inną nazwą jagody kamczackiej jest suchodrzew jadalny czy suchodrzew siny. Jest długowiecznym krzewem (do 35 lat) o pokroju kulistym, zwartym. Osiąga wysokość 1,5-2 m i szerokość 1,5 m. Krzew ten jest wytrzymały na suszę i mróz, znosi spadki temperatur nawet do -45°C, a kwiaty – przymrozki do -8°C. Jagoda kamczacka może stać się niezwykle dekoracyjnym akcentem przydomowych ogrodów ze swymi białozłotożółtymi kwiatami o długości ok. 1,5 cm, rozkwitającymi na początku kwietnia. W okresie zbiorów krzewy pokrywają się efektownymi, zwisającymi jagodami, utrzymując zwarte ciemnozielone ulistnienie do początku października. Z uwagi na dużą odporność na choroby (największe zagrożenie jest ze strony mączniaka prawdziwego) i rzadkie zasiedlanie przez szkodniki, warto pokusić się o możliwość uprawy tej rośliny w systemie ekologicznym. Owoce jagody kamczackiej Owoce – mięsiste pestkowce dojrzewają w końcu maja. Są cylindrycznego kształtu, barwy niebiesko-fioletowej z woskowym nalotem. Mają kwaśno-słodki smak, podobny do borówki amerykańskiej lub jagody leśnej. Do zbioru przystępujemy kilka dni po wybarwieniu się jagód. Owoce nie zebrane po 7–10 dniach same opadają. Z uwagi na nierównomierne dojrzewanie należy je zbierać kilkakrotnie. Jagody są źródłem niezwykle cennych, biologicznie aktywnych substancji korzystnie wpływających na organizm człowieka. Mają właściwości wzmacniające, antyseptyczne, wspomagające leczenie wielu chorób i odtruwają organizm ze związków metali ciężkich. Wspomagają również leczenie chorób układu krwionośnego. Napar z suszonych kwiatów działając hamująco na rozwój wirusów i bakterii, może być stosowany przy przeziębieniach, grypie i zapaleniach gardła. Owoce jagody kamczackiej są przede wszystkim owocami deserowymi, ale również nadającymi się na przetwory (soki, dżemy, konfitury susze i mrożonki). W zależności od odmiany i warunków środowiskowych w pełni owocowania zbiera się 2–6 kg jagód z jednego krzewu, ale pierwszych owoców możemy spodziewać się już w pierwszym roku po posadzeniu. Ogromną zaletą jagody jest obok dużych wartości odżywczych fakt, iż są to jedne z najwcześniej dojrzewających u nas owoców. Warunki uprawy Roślina ma niewielkie wymagania glebowe, ale lepiej owocuje na glebie starannie przygotowanej. Najlepiej czuje się na słonecznych stanowiskach (zacienione rośliny znacznie słabiej owocują), glebach średniozwięzłych, żyznych, piaszczysto-gliniastych i gliniasto-piaszczystych o słabo kwaśnym odczynie. Rośliny korzystnie reagują na nawożenie organiczne obornikiem lub kompostem odwdzięczając się intensywnym wzrostem w pierwszym okresie po posadzeniu. Sadząc krzewy jagody kamczackiej, unikać należy bardzo ciężkich, gliniastych gleb, z wysokim poziomem wody gruntowej, gdzie może wystąpić długotrwałe zalewanie systemu korzeniowego. Do sadzenia można przeznaczyć jednoroczne krzewy o dwóch, trzech 20-centymetrowych pędach. Najlepszym terminem sadzenia jest jesień lub wczesna wiosna (w zależności od dostępności sadzonek). Z uwagi na to, że jagoda kamczacka jest rośliną obcopylną do właściwego zapylenia i prawidłowego rozwoju owoców konieczna jest obecność przynajmniej dwóch odmian. Samodzielnie rosnący krzew również zaowocuje, ale słabiej. Odmiany suchodrzewu sinego można rozmnażać z sadzonek półzdrewniałych, zdrewniałych sporządzanych w listopadzie po pierwszych przymrozkach. Możliwe jest również rozmnażanie z nasion, ale wówczas nie otrzymuje się roślin jednorodnych, jednakowo plennych. Jagoda kamczacka wymaga, jak inne krzewy owocowe, cięcia. Krzewy te nie tolerują nadmiernego zagęszczenia pędów. Pędy w krzewie należy tak utrzymywać, aby były one wszystkie dobrze doświetlone. Zasadą powinno być wycinanie pędów starszych niż 5–6-letnie. Optymalnym terminem cięcia jest okres przed kwitnieniem lub po zbiorach. Nie powinno usuwać się więcej jak 25% pędów. Odmiany różnią się między sobą porą dojrzewania owoców, ich smakiem i kształtem, plennością, pokrojem krzewów, możliwością zbioru mechanicznego. Do najczęściej polecanych odmian można zaliczyć jagody: ’Wojtek’, ’Jolanta’‚ ’Dlinnopłodna’, ’Czelabinka’, ’Wołoszebnica’ i ’Sinogłaska’. Polecamy przepis na dżem truskawkowo-jagodowy z rumem: Składniki : ½ kg jagód kamczackich, ½ kg truskawek,½ kg cukru, 2 łyżki rumu, 3 łyżeczki miodu. Przygotowanie: Truskawki i jagody umyć i oczyścić. Każde w osobnym naczyniu, zasypać cukrem (po połowie) i polać łyżką rumu. Odstawić na 2 godziny, żeby puściły sok. Owoce wymieszać w dużym garnku i zagotować mieszając, odstawić na kilka minut. Kiedy odparują, owoce znowu zagotować, smażyć na małym ogniu często mieszając i odszumowując aż dżem stanie się wystarczająco gęsty. Dodać miód, wymieszać i smażyć jeszcze kilka minut. Gorący dżem przełożyć do słoików, przewrócić do góry dnem, zawinąć w ręcznik lub koc, żeby słoiki powoli stygły. Smacznego! Małgorzata Kołacz Kujawsko-Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Minikowie Jeden z 16 Ośrodków Doradztwa Rolniczego w kraju. Podstawowym zadaniem KPODR jest udzielanie wszechstronnej pomocy rolnikom, mieszkańcom obszarów wiejskich oraz przedsiębiorcom związanym z przetwórstwem rolno-spożywczym w celu zwiększania dochodów gospodarstw rolnych oraz poprawy warunków życia na siedziba znajduje się w Minikowie (pow. Nakielski). Ośrodek posiada oddziały w Zarzeczewie (pow. Włocławski) oraz w Przysieku (pow. Toruński). Posiada własne wydawnictwo,które jest wydawcą miesięcznika Wieś Kujawsko-Pomorska oraz wielu poradników. Organizuje liczne wystawy i targi Międzynarodowe Targi Rolno-Spożywcze "Agrotech" w Minikowie, które na obszarze 12ha odwiedza corocznie ok. 350 wystawców i około 35 tys. zwiedzających. Zainteresował Cię ten artykuł? Masz pytanie do autora? Napisz do nas tutaj Jagoda kamczacka dojrzewa wcześniej niż truskawki, wspaniale smakuje, a do tego obniża ciśnienie i oczyszcza organizm z toksyn - warto ją posadzić w ogrodzie1 z 4Dzięki stosunkowo niewielkim rozmiarom krzewy jagody kamczackiej nadają się także do małych ogrodówFot. kamczacka to inaczej suchodrzewOzdobne suchodrzewy i pnące wiciokrzewy sadzone w ogrodach należą do rodziny przewiertniowatych (Caprifoliaceae). Rośliny te prezentują piękne, często pachnące kwiaty, a potem czerwone, pomarańczowe lub czarne niejadalne (niektóre nawet trujące) owoce. Pośród rozlicznych suchodrzewów są jednak gatunki, których jagody nadają się do spożycia - botanicy skupili je w sekcji Caerulea. Krzewy te pochodzą z chłodniejszych obszarów półkuli kamczacka gatunki jadalneNajważniejsze to suchodrzew błękitny, inaczej siny (Lonicera caerulea)i jego krewniacy - suchodrzew jadalny (L. caerulea var. edulis)i suchodrzew kamczacki (L. caerulea var. kamtschatica).Uprawne odmiany o smakowitych owocach wywodzą się od wyżej wymienionych gatunków lub są ich mieszańcami i znane są pod popularną nazwą jagody jagody kamczackiejJagoda z Kamczatki na zachódPierwsze wzmianki o jagodzie znajdujemy w literaturze rosyjskiej z końca XVII wieku. Kolejne to blisko sto lat późniejsze zapiski etnografa i badacza przyrody Kraszennikowa, który w swojej pracy o półwyspie Kamczatka wspomina o spożywaniu jagód lonicery przez lokalnych osadników. W pierwszej połowie XIX wieku rozważano możliwości uprawy rośliny w północnej Rosji, lecz dopiero wiek XX przyniósł jej popularność. Plantacje zaczęły powstawać w europejskiej części Rosji i na Białorusi. W Polsce jagodę kamczacką znają głównie działkowicze, lecz zwiększające się zapotrzebowanie na uprawy ekologiczne sprawia, że i u nas zaczynają powstawać, niewielkie na razie, plantacje produkcyjne suchodrzewu błękitnego. Jagodę kamczacką uprawia się tradycyjnie w Rosji, Chinach, Japonii. Sprzyja jej także klimat północnej Europy. Ostatnio podejmowane są próby introdukowania gatunku w kamczacka encyklopedia roślinJagoda gatunkiGatunki suchodrzewów błękitnych różnią się od siebie pokrojem krzewów, wyglądem liści i owoców oraz terminem kwitnienia i dojrzewania jagód. Najwcześniej - już w kwietniu - zakwita suchodrzew jadalny. W dobrych warunkach rozrasta się szybko, dając co roku ponadpółmetrowe przyrosty. Dorosłe okazy miewają 1,5-2 m wysokości. Krzewy składają się zwykle z kilkunastu gałęzi, z których w starszym wieku łuszczy się długimi płatami brązowoszara kora. System korzeniowy jest rozgałęziony i płytki (50-80 cm), dlatego roślina wymaga podlewania w czasie długotrwałej opisanych wyżej gatunków, jagoda kamczacka, to roślina długowieczna - dożywa nawet 35 lat, corocznie owocując. Oprócz tego, że pożyteczna, jest również piękna. Ozdobny charakter nadaje jej piękne zielone ulistnienie, kremowe kwiaty, wydłużone, zwisające granatowe owoce i bordowe jednoroczne pędy z charakterystycznymi kamczacka - sadzenieŻeby mieć dorodne owoce, należy wysadzić obok siebie przynajmniej dwie odmiany jagody kamczackiej kwitnące w tym samym czasie. Przy takim krzyżowym zapyleniu pojedyncze owoce są większe i dłużej utrzymują się na owocuje jagoda kamczackaJagoda kamczacka owocuje już późną wiosną, na krótko przed pierwszymi zbiorami truskawek (suchodrzew jadalny - pod koniec maja, a kamczacki - na początku czerwca). Ciemnoniebieskie jagody o wadze 0,8-2 g, z mocnym woskowym nalotem, mają smak słodko-kwaśny z domieszką goryczki. Zależnie od gatunku i odmiany mają różne kształty - bywają beczułkowate, wydłużone lub zaostrzone. Kwiaty i jagody formują się na pędach jednorocznych (wytworzonych w roku poprzedzającym owocowanie). Rośliny owocują po raz pierwszy już po dwóch, trzech latach. Z dorosłego krzewu zbiera się od 2 do 6 kg owoców - zbiory przeprowadza się kilka razy w sezonie, w zależności od kamczacka uprawaJagoda kamczacka może rosnąć nawet w rejonach o surowym klimacie. Jej pędy wytrzymują srogie mrozy (nawet do -45 st. C), a kwiaty i zawiązki znoszą przymrozki wiosenne do -8 st. najlepiej rosną i owocują na stanowiskach słonecznych. Lubią gleby średnio zwięzłe, żyzne, piaszczysto-gliniaste, o odczynie od lekko kwaśnego do zasadowego (pH 5,5-7).W przeciwieństwie do borówki amerykańskiej pod uprawę jagody kamczackiej nie trzeba zakwaszać podłoża. Gleby mniej żyzne warto natomiast wzbogacić dobrze rozłożonym obornikiem lub kompostem w ilości 10-15 kg na kamczacka sadzonkiZazwyczaj krzewy sadzi się w odstępach 1,2-1,5 m, a rozmieszczając je gęściej, można tworzyć z nich naturalne żywopłoty. Roślina dzięki swoim rozmiarom nadaje się nawet do małych kamczacka cięciePielęgnacja jagody kamczackiej nie jest trudna, gdyż w pierwszych 5-6 latach uprawy naturalnie zagęszczające się krzewy nie wymagają co roku cięcia formującego. Wystarcza wtedy coroczne cięcie sanitarne - usuwanie pędów uszkodzonych. Nadmiar pędów wycinamy dopiero w latach następnych. Cięcie odmładzające potrzebne jest zwykle po 10 latach. Rośliny na ogół nie chorują, więc nie trzeba ich kamczacka chorobyBardzo rzadko, np. w okresie długotrwałych deszczów, zdarzają się choroby grzybowe liści, które zwalcza się preparatami siarkowymi stosowanymi w uprawach ekologicznych. Warto jednak osłonić siatką dojrzewające krzewy przed kamczacka owoce właściwościOwoce jagody kamczackiej były znane od dawna w medycynie ludowej - ich spożywanie wzmacnia naczynia krwionośne, hamuje krwotoki i obniża ciśnienie. Używano ich również w dolegliwościach żołądkowych i niestrawności. Wywar z liści i kwiatów stosowano jako dezynfekującą i antyseptyczną płukankę, w chorobach gardła. W pełni wybarwione, dojrzałe owoce są cennym źródłem substancji biologicznie czynnych. Świeże zawierają antocyjany (nawet do 1400 mg/100 g), flawonoidy (140 mg/100 g) i polifenole, przy czym przetwory zachowują nawet do 80 proc. tych związków. Te właśnie substancje chemiczne są aktywnymi przeciwutleniaczami pomocnymi w walce z chorobami nowotworowymi i opóźniającymi procesy starzenia - jagoda kamczacka ma ich dużo więcej niż borówka amerykańska i jagoda leśna. Odkryto również, że jej błękitne jagody odtruwają organizm ludzki z metali ciężkich i kto chciałby długo zachować dobrą kondycję i młodość, powinien jeść jak najwięcej tych jagód. Dobre są na surowo, w sałatkach owocowych, lodach, ciastach, pierogach. Można też sporządzić z nich konfitury, dżemy, soki, suszyć je jak rodzynki i mrozić. Kwaskowaty smak jagód powoduje, że dobrze komponują się z innymi owocami, np. słodkimi malinami czy łagodną w smaku świdośliwą. Przebojem jest oczywiście nalewka z owoców jagody kamczackiej. Tradycyjnie zalewa się je alkoholem dla wydobycia pełni aromatu, po 6 tygodniach zlewa wyciąg, a owoce zasypuje cukrem, który wydobywa z nich resztę cennych substancji. Po następnych 6 tygodniach zlewa się płyn znad owoców i łączy się oba roztwory w celu uzyskania właściwej nalewki. Źródło: 123rf Ciemnoniebieska skórka, słodki, ale kwaskowaty miąższ i mnóstwo antyoksydantów. Jagoda kamczacka robi na świecie zawrotną karierę. Inaczej jest w Polsce. Tutaj jest mało znana, a Polacy zamiast korzystać z dobrodziejstwa tego owocu, eksportują go na potęgę. Tymczasem jagoda kamczacka to samo zdrowie. Zawiera cenne substancje zwalczające wolne rodniki, witaminę C, A oraz żelazo, jod i miedź. Na następnej stronie obejrzysz WIDEO Artykuł zweryfikowany przez eksperta: Mgr Joanna Wasiluk (Dudziec) Specjalista w zakresie dietetyki. O odpowiedź na tak asekuracyjnie sformułowane pytanie poprosiłem Tadeusza Kusibaba – właściciela gospodarstwa ogrodniczego i laboratorium in vitro. Z różną intensywnością, ale zawsze, firma zajmowała się produkcją materiału szkółkarskiego gatunków sadowniczych – w ostatnich latach przede wszystkim borówki wysokiej. W kręgu zainteresowań pojawiły się niedawno także dereń jadalny, malina, jeżyna wielkoowocowa i właśnie jagoda kamczacka (Lonicera caerulea L. var. kamtschatica). – Najpierw może, dlaczego w ogóle Lonicera (suchodrzew, wiciokrzew, jagoda kamczacka – w naszej literaturze ogrodniczej używa się wszystkich tych określeń zamiennie)? Tadeusz Kusibab: A dlatego, że warto! Warto nie tylko zwrócić uwagę na tę roślinę, w moim przekonaniu naprawdę warto się nią zająć! I to nie jedynie amatorsko, lecz także profesjonalnie. Powodów jest kilka. Po pierwsze, jagoda kamczacka może być na naszym rynku (bo na stołach amatorów już bywa) pierwszym rodzimym owocem w sezonie – w dodatku powszechnie dostępnym. Jej owoce dojrzewają nie tylko przed truskawkami, lecz także przed coraz rzadziej uprawianym agrestem. Po drugie, owoce jagody kamczackiej przewyższają znacząco owoce wszystkich dotychczasowych liderów rankingów prozdrowotnościowych. Kanadyjczycy, którzy do uprawy tego gatunku już się przekonali, dysponują wynikami badań, w których ich Haskap berry (syn. Blue Honeysuckle, czyli jagoda kamczacka) pod względem walorów zdrowotnych bije na głowę borówkę wysoką, czarną porzeczkę i inne gatunki jagodowe. Dla przykładu, poziom antyoksydantów mierzony wskaźnikiem ORAC (Oxygen Radical Absorbance Capacity) – u tego gatunku wynosi powyżej 240, u borówki wysokiej – 160, u czerwonych winogron odmian stołowych – 130, u truskawek i malin – 60. Różnice w zawartości flawonoidów są jeszcze wyższe (w μmol/g): jagoda kamczacka – 270 (ale nie wszystkie odmiany), podczas gdy w przypadku borówki wysokiej jest to 100, a u truskawek, malin czy winogron – 50. Dla nieustająco rozszerzającego się grona konsumentów przywiązujących coraz więcej uwagi do kwestii zdrowego stylu życia nasze sadownictwo ma zatem idealną propozycję. – Co zatem powinni o tym gatunku wiedzieć producenci?– Rośliny jagody kamczackiej znoszą mrozy do –46°C (na zachodniej Syberii przetrwały bez szwanku także –56°C!). To w kontynentalnym klimacie, kiedy zima jest zimą – bez huśtawki temperatury, odwilży, nawrotów. Naszych sadowników uspokoi zapewne następna informacja. Kanadyjczycy twierdzą ostrożnie, że otwarte kwiaty jagody kamczackiej znoszą wiosenne przymrozki do –7°C, Rosjanie zapewniają, że nawet –10°C. Krzewy nie są wybredne co do gleby: tolerują pH w zakresie 4,5 – 8. Jagoda kamczacka nie ma też specjalnych wymagań co do klimatu – na zachodniej Syberii radzi sobie znakomicie w terenie, gdzie okres bezprzymrozkowy trwa… 95–105 dni (od czerwca do końca sierpnia), roczna suma opadów wynosi 430 mm, pokrywa śniegu sięga 45–65 cm, średnia temperatura stycznia to –19,9°C (Suwałki – ok. –6,5°C). – Jaki asortyment odmianowy jest obecnie dostępny?– W sprzedaży są już nowe odmiany z co najmniej kilku ośrodków hodowlanych (Kanada, Rosja, Japonia). Od poprzednich korzystnie różnią się plennością (średnia wieloletnia to z reguły powyżej 8 t/ha), wielkością owoców (masa pojedynczej jagody 1–3 g) i ich smakiem (brak goryczki wyczuwanej u starszych kreacji). No i przede wszystkim jagody nie osypują się, więc uprawę Lonicery można w pełni zmechanizować. – Jak każdy nowy w uprawie gatunek, jagoda kamczacka nie ma u nas wielu wrogów w postaci szkodników i raczej nie choruje. Czy sadownik może oczekiwać więcej? – Owszem, może – popytu na owoce tego gatunku. Jagoda kamczacka jest znana na rynkach Azji – Chin, Korei, Japonii (stąd, dokładniej z Wysp Kurylskich, pochodzi i od ludu Haskap – bardziej znanych jako Ajnowie – Kanadyjczycy wywiedli jej anglosaską nazwę), i Ameryki Północnej. Jest nie tylko znanym i pożądanym owocem spożywanym na świeżo, kandyzowanym, suszonym, przetwarzanym na dżemy, galaretki, żele, dodawanym do jogurtów i gum do żucia, lecz także cenionym produktem w medycynie tradycyjnej. Jak na początek – powinno wystarczyć… – Pozostaje próba odpowiedzi na prowokacyjne „też” w tytule…– Nasze sadownictwo nie ma zbyt wielu gatunków do dyspozycji. Uprawiamy jabłonie, po których długo, długo nic, a potem wiśnie, śliwy, grusze, czereśnie, trochę morel i brzoskwiń. Lista krzewów owocowych jest jeszcze krótsza, więc każda nowość jest warta uwagi. Od kilku lat obserwujemy ruch wokół kilku nie tyle nowych, co powracających gatunków – np. derenia jadalnego. Coraz więcej mówi się o świdośliwie, na „granicy wykrywalności” utrzymujemy w kraju uprawy bzu czarnego (na Lubelszczyźnie go widać…). Nie tylko jagoda kamczacka czeka na swoje pięć minut. Więc – ona też. – Dziękuję za Piotr Grel Charakterystykę odmian jagody kamczackiej przedstawimy w następnych numerach „Hasła Ogrodniczego”. Artykuł pochodzi z numeru 10/2013 „Hasła Ogrodniczego” Sok z ekologicznej jagody kamczackiej firmy Nutracevit, BIOHASKAP® Vitality podczas targów BIOFACH w Norymberdze w 2019 roku zdobył tytuł Best New Product 2019 w kategorii napoje, pokonując 100 innych produktów ekologicznych z całego świata. Zapraszamy do zapoznania się z krótkim wywiadem z Małgorzatą Jaszyk, współwłaścicielką marki. 1. Skąd wziął się pomysł rozpoczęcia przygody z uprawą jagody kamczackiej biorąc pod uwagę, że dopiero obecnie ten gatunek staje się popularny? Małgorzata Jaszyk, Nutracevit – To wszystko, przez mojego brata – namówił mnie żebyśmy zaczęli rodzinny biznes, żebym już nie wracała do korporacji, żebyśmy mieli coś dla siebie i naszych dzieci. Dwa lata szukaliśmy pomysłu i tak znaleźliśmy jagodę kamczacką 2. Jak na początku wyglądał market-research? Czy trudno było o sadzonki i wiedzę na temat uprawy? Marcin Jaszyk, Nutracevit – Najwięcej literatury było po japońsku, bo jagoda kamczacka wywodzi się z Hokkaido, tam nazywa się hasukapu, dlatego międzynarodowo przyjęła się nazwa haskap. Wynajęliśmy studentkę japonistyki i z jej pomocą godzinami czytaliśmy jak ją uprawiać, oglądaliśmy filmy farmerów japońskich, oferty produktów z jagody w sklepach on-line. Nawiązaliśmy tez kontakt z rodzicami polskich odmian jagody – państwem Zofią i Hieronimem Łukaszewski, którzy dali nam wiele wskazówek dotyczących uprawy. Sadzonki zamówiliśmy na rok wcześniej, bo w 2014 roku jak zakładaliśmy plantację, roślina była jeszcze bardzo mało znana. 3. Czy uprawa należy do wymagających? Jeszcze kilka lat temu uważano, że jest to gatunek odporny na choroby i żerowanie szkodników. A jak wygląda rzeczywistość? Małgorzata Jaszyk, Nutracevit – Trudno nam odpowiedzieć na to pytanie, bo nie mamy porównania. Na początku bardzo ważne, żeby materiał nasadzeniowy był doskonałej jakości i taki mieliśmy – po pierwszej zimie wypadło nam zaledwie kilka krzaków na kilkanaście tysięcy. Słuchaliśmy rad pana Hieronima i się do nich stosowaliśmy. Jagoda ma swoje choroby, u nas w mokrych latach pojawia się mączniak, a w suchych silne poparzenia słoneczne, bo jagoda jest rośliną poszycia leśnego. Mieliśmy też tarcznika na kilkunastu krzewach i podjęliśmy decyzje o ich wycięciu do zera, żeby nie zainfekować reszty plantacji. O dziwo, krzewy te odrodziły się niesamowicie w kolejnym roku i są zdrowe. 4. Co decyduje o dochodowości produkcji? Wiemy, że wadą uprawy jagody kamczackiej jest stosunkowo krótki okres sprzedaży tych owoców. Jakie Państwo znaleźliście rozwiązanie? Marcin Jaszyk, Nutracevit – Od początku założyliśmy, że będziemy naszą jagodę przetwarzać. Dzięki temu tylko niewielką część sprzedajemy jeszcze w trakcie zbiorów, z większości robimy sok albo proszek pod własnym brandem BIOHASKAP®, który zarejestrowaliśmy w 2018 roku. Jakość surowca jest kluczowa, żeby mieć finalnie produkt przeznaczony głównie na eksport: odpowiednia uprawa, termin zbioru, przetwarzanie. 5. Jak zmienia się w Polsce i na świecie uprawa tych owoców? Czy szybko wzrasta powierzchnia plantacji? Czy tutaj również obserwuje się jakieś specyficzne trendy? Co z uprawą w tunelach? Marcin Jaszyk, Nutracevit – Pierwsze komercyjne plantacje jagody kamczackiej powstały ponad 10 lat temu w Kanadzie, w Polsce przez lata był to krzew uprawiany przez działkowców. Najwięcej plantacji powstało kilka lat temu, niestety ze względu na brak rejestracji tego owocu w Unii Europejskiej do 2018 roku i jego nadal niewielką znajomość, są duże problemy ze sprzedażą. Z tego powodu wiemy, że część plantatorów likwiduje obecnie plantacje, a dynamika nasadzeń się zmniejszyła. Na Konferencji Kamczackiej w listopadzie zeszłego roku Niemcy prezentowali swoje doświadczenia z uprawy tunelowej i nie rekomendują jej ze względu na wysokie koszty produkcji i zły rozwój krzewów. 6. Czy Państwa plantacja od samego początku była plantacją ekologiczną? Jakie wiążą się z tym wady, a jakie zalety? Małgorzata Jaszyk, Nutracevit – Tak, wiedząc jak prozdrowotnym owocem jest jagoda kamczacka, nie wyobrażaliśmy sobie żeby uprawiać go konwencjonalnie i stosować pestycydy. To by było sprzeczne z naszą komunikacją produktu w segmencie zdrowej żywności. Czekaliśmy na certyfikat plantacji 3 lata, tak samo certyfikacji został poddany cały proces produkcji, co oznacza podwójnie więcej pracy z prowadzeniem dokumentacji, kontrolami itd. Sama uprawa po prostu wymaga dobrej obserwacji roślin i wprowadzania działań profilaktycznych, czasami podjęcia trudnych decyzji żeby ochronić całą plantację. Trudniej na pewno walczy nam się z gryzoniami, bo nie stosujemy żadnych trutek obawiając się o myszołowy, które zamieszkują nasz teren. Mamy za to miej kłopotów z ptakami objadającymi krzewy. Chętnie nawiążemy współpracę z innymi certyfikowanymi plantatorami jagody kamczackiej, ale nie pseudoekologicznymi. Dzwoni do nas mnóstwo rolników oferujących nam swoją jagodę i są zadziwieni, że jak to, jak w ich jagodzie nie ma pozostałości, to ona nie jest ekologiczna? No nie jest, bo to nie chodzi tylko o pestycydy ale o to czy uprawa jest ekologiczna, dba o bioróżnorodność, używane są naturalne nawozy itd. i to poświadczają agencje certyfikujące. 7. Jak radzicie sobie Państwo z dystrybucją i sprzedażą produktów? Zauważyłam, że jednym ze sposobów promocji jest udział w targach typu NaturaFood. W jaki inny sposób popularyzujecie i reklamujecie te „bomby witaminowo-antyoksydantowe”? Małgorzata Jaszyk, Nutracevit – Tak bierzemy udział w targach, w Polsce i Europie, prezentując nasze produkty, robiąc degustacje i ucząc, jakim wspaniałym owocem jest jagoda kamczacka. Dużo też pracujemy w social mediach, obecnie planujemy kampanie mailingowe i reklamy. Prosimy też naszych Klientów, którym zasmakował nasz sok czy proszek BIOHASKAP, by polecali nasze produkty znajomym. 8. Jagodę kamczacką ze względu na charakterystyczną goryczkę (podobnie jak w przypadku aronii) ciężko spożywać na surowo. W jaki sposób przetwarzać te owoce, aby procesy, jakim są poddane, nie powodowały obniżenia zawartości składników biologicznie aktywnych – tych o własnościach wzmacniających, antyseptycznych i odtruwających organizm. Małgorzata Jaszyk, Nutracevit – To nieprawda, że jagoda kamczacka jest gorzka, może stare odmiany takie były, ważny jest również sposób uprawy i czas zbioru. Nasza jest słodka, z ledwo wyczuwalną goryczka i zajadamy się nią w świeżej postaci. A Klienci, którzy od nas zamawiają, biorą jej więcej z każdym rokiem. Jeśli chodzi o przetwarzanie, to tak jak w przypadku wszystkich antyoksydantów, trzeba to robić delikatnie i krótko, bez wysokiej temperatury, bo antocyjany są na nią wrażliwe. 9. Coraz więcej naukowcy i dietetycy mówią o French paradox… Czy jagoda kamczacka ma szansę na zostanie „żywnością przyszłości” ? Małgorzata Jaszyk, Nutracevit – To ciekawe, że pyta Pani o French paradox, ostatni raz rozmawialiśmy o tym podczas wizyty u prof. Elizy Lamer-Zarawskiej, która była wielkim orędownikiem jagody kamczackiej. Tak, jagoda ma bardzo bogaty profil polifenolowy, zawiera głównie antocyjany, ale też kwas chlorogenowy, luteoinę, kwercetynę, katechiny i ostatnio odkryte irydioidy, które mają silne właściwości przeciwzapalne. Jest to z pewnością superfood i może stać się hitem zdrowego odżywiania, ale wymaga jeszcze dużo promocji i pewnie wiele lat pracy w edukowaniu o jej prozdrowotnych właściwościach. Wywiad przeprowadziła Katarzyna Owczarek Notatka od redakcji: Sok z ekologicznej jagody kamczackiej firmy Nutracevit, BIOHASKAP® Vitality podczas targów BIOFACH w Norymberdze w 2019 roku zdobył tytuł Best New Product 2019 w kategorii napoje, pokonując 100 innych produktów ekologicznych z całego świata.

dlaczego jagoda kamczacka jest gorzka